Teknopark Yazılımlarında KDV ve Kurumlar Vergisi İstisnaları

 

Giriş

Türkiye’de teknoloji geliştirme bölgeleri (TGB/Teknopark) Ar-Ge ve yazılım geliştirme faaliyetlerini teşvik etmek amacıyla kurulmuş olup, bu bölgelerde üretilen yazılım ve yazılım temelli hizmetler, hem Katma Değer Vergisi (KDV) hem de gelir/kurumlar vergisi yönünden özel istisna ve teşviklere tabidir. Bu makalede, 2025 itibarıyla geçerli mevzuat, Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) özelgeleri ve KDV Genel Uygulama Tebliği çerçevesinde, teknopark yazılım firmalarının KDV ve kurumlar vergisi uygulamaları incelenmektedir.

Mevzuat Temeli ve Güncel Düzenlemeler

4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu, bölgelerde faaliyet gösteren firmaların yalnızca bu bölgelerde ürettikleri yazılım ve Ar-Ge ürünlerinden elde ettikleri kazançları için vergi istisnası öngörmektedir. Bu kapsamda, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun Geçici 20/1 maddesi, teknoparklarda üretilen yazılım teslimlerinin, lisanslarının ve satışlarının KDV’den istisna olduğunu hükme bağlamaktadır¹.

KDV Genel Uygulama Tebliği (II/G-2 maddesi) ise, istisna kapsamına giren yazılım türlerini sistem yönetimi, veri yönetimi, iş uygulamaları, sektörel, internet ve mobil uygulamalar gibi alanlarda netleştirmiştir². 2025 yılı itibarıyla yayımlanan GİB özelgeleri ve uygulama yorumlarına göre, seri üretim veya paket yazılım satışlarında KDV istisnası yalnızca yazılımın fikri hak kısmına uygulanmakta; fiziksel ürün ve donanım teslimlerinde KDV uygulanmaktadır³.

Uygulama Şartları ve Muhasebe Süreci

Teknoparkta üretilen yazılım ve yazılım hizmetlerinden istisna uygulanabilmesi için aşağıdaki şartlar sağlanmalıdır:

·         Yazılımın 4691 Kanunu kapsamındaki TGB’de üretilmiş olması⁴.

·         Teslim veya satışın Tebliğ’de belirtilen yazılım türlerinden biri olması⁵.

·         Faturalarda “3065 sayılı KDV Kanunu Geçici 20/1 uyarınca KDV’den istisnadır” ifadesinin yer alması⁶.

·         TGB dışı girdiler (donanım, hizmet, danışmanlık) için ödenen KDV normal vergiye tabidir ve yalnızca mevzuata uygun ise indirim konusu yapılabilir⁷.

·         Kurumlar/Gelir vergisi istisnası yalnızca TGB içindeki Ar-Ge ve yazılım faaliyetlerinden elde edilen kazançlara uygulanır⁸.

Örnek Uygulama: Finansal Yazılım Firması

Ankara Teknoloji Geliştirme Bölgesi’nde faaliyet gösteren bir firma, bankalara finansal veri yönetimi ve iş uygulamaları yazılımı satmaktadır. Bu yazılım, KDV GUT II/G-2 kapsamına girdiği ve teknoparkta geliştirildiği için satış ve lisans teslimlerinde KDV’den istisna uygulanmaktadır⁹. Faturada gerekli ibare yer almakta, donanım ve dış hizmetler ayrı faturalandırılmaktadır. Ar-Ge faaliyetlerinden elde edilen gelirler kurumlar vergisi istisnasından yararlanmaktadır¹⁰.

Güncel Özelgeler ve Sınırlılıklar

2023 yılı İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı özelgesi (E.166932 sayılı) uyarınca, seri üretim/paket yazılım satışlarında istisna yalnızca yazılımın fikri hak kısmına uygulanmakta, fiziksel ürün ve donanım KDV’ye tabi tutulmaktadır¹¹. Ayrıca, TGB dışına yapılan satış ve dağıtımların istisna kapsamı somut olaya göre değerlendirilmektedir¹².

Uygulama Rehberi ve Kontrol Listesi

·         Yazılım geliştirme ve teslim sürecini ayrı kalemlerde sınıflandırılmalı.

·         Faturalarda KDV istisnası ifadesinin bulunmasına dikkat edilmeli

·         Donanım, hizmet ve danışmanlık girdilerini yazılım tesliminden ayırarak muhasebeleştirilmeli.

·         Paket satış veya fiziksel ürün ile birleşik satışlarda yazılım bedelini fikri hak kısmı ile ayrılmalı.

·         Ar-Ge / yazılım faaliyetlerinden elde edilen kazançlar için istisna süresini takip edilmeli (2028 sonuna kadar).

·         Denetim ve belge saklama düzenini oluşturulmalı (fatura, faaliyet raporu, teknopark yöneticisinden yazı vb.).

Sonuç

4691 sayılı Kanun ve 3065 KDV Kanunu Geçici 20/1 maddesi, teknopark yazılım firmalarına KDV ve kurumlar vergisi istisnası sağlamaktadır. Güncel tebliğ ve özelgeler, istisnanın kapsamını netleştirmiş ve sınırlamalar getirmiştir. Özellikle, istisnanın yalnızca TGB içinde üretilen yazılım ve yazılım hizmetlerine uygulanması; seri üretim, paket satış ve fiziksel ürünlerin KDV’ye tabi olması; donanım ve üçüncü taraf hizmetlerin ayrı muhasebeleştirilmesi; ve faturaların doğru şekilde düzenlenmesi gerekmektedir. Bu çerçevede teknopark firmaları, KDV istisnasını ve Ar-Ge teşviklerini verimli kullanarak maliyet avantajı sağlayabilir ve rekabet güçlerini artırabilir. Makale, konuya ilişkin tüm mevzuat, özelge ve uygulama bilgilerini toparlayarak okuyucuya bütüncül bir perspektif sunmaktadır.

Kaynakça

      1.       3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, Geçici 20/1.
2.       KDV Genel Uygulama Tebliği, II/G-2, Resmî Gazete, 26 Nisan 2014.
3.       İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı, Özelge E.166932, 2023.
4.       4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu.
5.       KDV Genel Uygulama Tebliği, II/G-2.
6.       Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), KDV Uygulama Rehberi, 2025.
7.       Muhasebe News, Teknoparkta Başarılı Proje Satışında KDV İstisnası, 2024.
8.       Alantar & Co., Teknopark Ar-Ge Vergi İstisnası Raporu, 2025.
9.       TURMOB, KDV Genel Tebliği, 2019.
10.   ODTÜ Teknokent, 4691 Sayılı Kanun Uygulama Rehberi, 2025.
11.   VergiPort, Teknoparklarda Vergi İstisnaları ve Seri Üretim, 2023.
12.   Consulta, Teknopark Mevzuatı Hakkında Seçilmiş Özelgeler, 2024.