1. Kısa Vadeli Borçlanma Araçları Fonları (Eski adıyla: Likit Fonlar)
-
Portföyü: Kamu ve özel sektör borçlanma araçları (vadeleri genellikle 0-90 gün).
-
Yatırımcı profili: Günlük nakit ihtiyacı olan yatırımcılar.
-
Etki:
-
Bu fonlar, mevduata en yakın alternatiflerdir.
-
Stopaj oranı %15 → %17,5’e çıkınca net getiri düşer.
-
Banka mevduatıyla fark azalırsa, yatırımcılar tekrar vadeli mevduata yönelebilir.
-
-
Yorum: Bu fonlar açısından ciddi bir rekabet dezavantajı oluşur.
2. Para Piyasası Fonları
-
Portföyü: Ters repo, kısa vadeli tahvil/bono, BIST repo.
-
Yatırımcı profili: Kurumsal ve bireysel, düşük risk isteyenler.
-
Etki:
-
Benzer şekilde kısa vadeli olduğu için aynı oranda stopaja tabi olur.
-
Kurumsal yatırımcılar açısından, fon yerine doğrudan repo yapmak daha avantajlı hale gelebilir.
-
-
Yorum: Özellikle kurumsal yatırımcılar fon dışına çıkabilir.
3. Tahvil ve Bono Fonları (Uzun Vadeli Borçlanma Araçları Fonu)
-
Portföyü: 1 yıl ve üzeri vadeli kamu/özel sektör tahvilleri.
-
Yatırımcı profili: Orta-uzun vadeli faiz geliri bekleyenler.
-
Etki:
-
Portföy ortalama vadesi uzun olduğu için mevduata göre avantajlı hale gelebilir.
-
Ancak fon getirileri de stopaja tabi olduğu için artış negatif etki yaratır.
-
-
Yorum: Vade yapısı nedeniyle göreli avantajını koruyabilir.
4. Katılım Fonları (Faizsiz Fonlar)
-
Portföyü: Sukuk (kira sertifikası), faizsiz enstrümanlar.
-
Yatırımcı profili: Faiz hassasiyeti olan yatırımcılar.
-
Etki:
-
Vergi açısından ayrım yapılmadığı için aynı stopaj artışına tabidir.
-
Ancak bu yatırımcı grubu için stopajdan çok ilke ön planda olduğu için kaçış etkisi zayıftır.
-
-
Yorum: Getiriden çok ilkeye bağlılık olduğu için davranış değişimi sınırlı kalır.
5. Hisse Senedi Yoğun Fonlar / Karma Fonlar
-
Portföyü: %80 ve üzeri hisse senedi.
-
Vergi oranı: Hâlâ %0 (istisna kapsamında).
-
Yatırımcı profili: Risk alabilen yatırımcılar.
-
Etki:
-
Bu fonlara vergi artışı yansımıyor.
-
Stopajın diğer fonlarda artması, hisse senedi fonlarını daha cazip hale getirebilir.
-
-
Yorum: Yüksek risk alabilen yatırımcılar için vergi avantajlı alternatife dönüşebilir.
📌 GENEL DEĞERLENDİRME TABLOSU
| Fon Türü | Stopaj Artışı Etkisi | Yatırımcı Davranışı |
|---|---|---|
| Kısa vadeli borçlanma / likit fon | ❌ Olumsuz | Mevduata dönüş olabilir |
| Para piyasası fonu | ❌ Olumsuz | Repo gibi doğrudan işlemlere kayış |
| Tahvil-bono fonu (uzun vadeli) | ⚠️ Nötr / Hafif olumsuz | Göreli avantajını koruyabilir |
| Katılım fonu | ⚠️ Nötr | Dini hassasiyet ön planda |
| Hisse senedi fonları | ✅ Olumlu | Vergisel avantaj sağlar |
🧾 Vergisel Açıdan Sonuç:
-
Vergi oranı artırılan fonlar için net getiri düşeceği için, yatırımcı tercihleri yeniden şekillenebilir.
-
Vergisel yük artışı, sermaye piyasalarından çıkışı tetikleyebilir, bu da Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) gibi ürünleri de etkileyebilir.
-
Vergi planlaması yapan bireyler ve şirketler, bundan sonra fon türü seçerken stopaj etkisini dikkate almak zorunda kalacaktır.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder